वृत्तसंस्था : अमेरिका आणि इराण यांच्यात शांततेच्या चर्चांना काही दिवसांपूर्वी वेग आला होता. मात्र, आता दोन्ही देशांतील तणावाने धोकादायक वळण घेतले आहे. अमेरिकन सैन्याने इराणच्या इस्लामिक रिव्होल्युशनरी गार्ड कॉर्प्स (IRGC) शी संबंधित तेल नेटवर्कवर मोठी कारवाई करत पाच तेल टँकर्स उद्ध्वस्त केल्याचा दावा केला आहे. ओमानच्या आखातात आणि खार्ग बेटाजवळ ही लष्करी मोहीम राबविण्यात आली. अमेरिकन सेंट्रल कमांड (CENTCOM) च्या माहितीनुसार, गेल्या दोन दिवसांत इराणने अमेरिकन नौदलाच्या एका युद्धनौकेवर दोन वेळा बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्रांनी हल्ला करण्याचा प्रयत्न केला होता. अमेरिकन संरक्षण यंत्रणेने हे दोन्ही हल्ले यशस्वीपणे परतवून लावल्यानंतर प्रत्युत्तरादाखल कारवाई करण्यात आली. या मोहिमेत एम/टी काविझ, एम/टी चारमिनार, एम/टी होरायझन १, एम/टी रिएस्को आणि एम/टी देर्या या पाच टँकर्सना लक्ष्य करण्यात आले. कारवाईपूर्वी जहाजांवरील कर्मचाऱ्यांना सुरक्षित बाहेर पडण्याचा इशारा देण्यात आल्याचे अमेरिकेने सांगितले आहे. अमेरिकेचा आरोप आहे की, या तेल टँकर्सद्वारे होणाऱ्या बेकायदेशीर तेल व्यापारातून मिळणाऱ्या अब्जावधी डॉलर्सचा वापर IRGC आणि त्यांच्या सहयोगी दहशतवादी संघटनांच्या आर्थिक मदतीसाठी केला जात होता. या कारवाईमुळे इराणकडून अधिक आक्रमक प्रतिक्रिया येण्याची शक्यता व्यक्त केली जात असून, पश्चिम आशियातील तणाव आणखी वाढला आहे.
दरम्यान, इराणच्या सरकारी माध्यमांनी खार्ग आणि जास्क बेटांजवळ हल्ले झाल्याची पुष्टी केली असून जहाजांवरील कर्मचारी सुरक्षित असल्याचा दावा केला आहे. मात्र, या कारवाईनंतर संतप्त झालेल्या IRGC ने कुवैत आणि बहरीनमधील अमेरिकन सैन्याशी संबंधित तेल जहाजांवर हल्ल्याची धमकी दिली आहे. या वाढत्या संघर्षाचा थेट परिणाम जागतिक अर्थव्यवस्थेवर दिसू लागला आहे. जगातील महत्त्वाचा सागरी व्यापार मार्ग असलेल्या होर्मुझ सामुद्रधुनीतील जहाजांची वाहतूक मोठ्या प्रमाणात विस्कळीत झाली असून, आंतरराष्ट्रीय बाजारात कच्च्या तेलाच्या किमती प्रति बॅरल १०० डॉलर्सच्या उंबरठ्यावर पोहोचल्या आहेत. याचवेळी इराण समर्थक मानले जाणारे हूती बंडखोरही अधिक सक्रिय झाले असून त्यांनी सौदी अरेबियातील चार शहरांवर ड्रोन आणि क्षेपणास्त्र हल्ले केल्याचा दावा समोर आला आहे. या हल्ल्यांत ७३ जण जखमी झाल्याची माहिती देण्यात आली आहे. अमेरिकेचे संरक्षण मंत्री पीट हेगसेथ यांनी यापूर्वीच अमेरिकन जहाजांवर हल्ला झाल्यास इराणच्या तेल सुविधांना लक्ष्य केले जाईल, असा इशारा दिला होता. त्याला अनुसरून झालेल्या या कारवाईमुळे अमेरिका–इराण संघर्ष अधिक चिघळण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे. परिणामी, पश्चिम आशियात पुन्हा एकदा मोठ्या युद्धाची भीती व्यक्त केली जात असून, त्याचा परिणाम जागतिक तेलपुरवठा, व्यापार आणि आंतरराष्ट्रीय सुरक्षेवर होण्याची शक्यता तज्ज्ञांनी वर्तवली आहे.
