मुंबई : पश्चिम रेल्वेच्या महत्त्वाकांक्षी जोगेश्वरी कोचिंग टर्मिनस प्रकल्पाचे काम सध्या वेगाने सुरू असून या प्रकल्पाचा पहिला टप्पा २०२७ पर्यंत प्रवाशांसाठी खुला करण्याचे नियोजन करण्यात आले आहे. वाढत्या प्रवासी संख्येचा विचार करून रेल्वे वाहतूक व्यवस्थापन अधिक सक्षम आणि परिणामकारक करण्याच्या उद्देशाने हा प्रकल्प राबविण्यात येत आहे. पश्चिम रेल्वे प्रशासनाच्या मते, जोगेश्वरी येथे उभारण्यात येणारे नवे टर्मिनल भविष्यातील वाहतूक गरजा पूर्ण करण्यासाठी महत्त्वाची भूमिका बजावणार आहे. या प्रकल्पामुळे लांब पल्ल्याच्या गाड्यांचे नियोजन अधिक सुलभ होणार असून विद्यमान टर्मिनलवरील ताण कमी करण्यास मदत मिळणार आहे. विशेष म्हणजे, या टर्मिनलमधून २४ डब्यांच्या मेल आणि एक्स्प्रेस गाड्यांची हाताळणी केली जाणार आहे. प्रकल्पाच्या पहिल्या टप्प्यात दररोज १२ मेल आणि एक्स्प्रेस गाड्या सुरू करण्यात येणार असून, संपूर्ण प्रकल्प पूर्ण क्षमतेने कार्यान्वित झाल्यानंतर ही संख्या २४ गाड्यांपर्यंत वाढविण्यात येणार आहे. सुरुवातीला तीन प्लॅटफॉर्म उभारण्यात येणार असून भविष्यातील वाढत्या रेल्वे वाहतुकीचा विचार करून आणखी दोन अतिरिक्त प्लॅटफॉर्मची तरतूदही करण्यात आली आहे. त्यामुळे आगामी काळात रेल्वे सेवांचा विस्तार करण्यासाठी आवश्यक पायाभूत सुविधा उपलब्ध राहणार आहेत. जोगेश्वरी टर्मिनस हा केवळ रेल्वे स्थानकापुरता मर्यादित न राहता आधुनिक ट्रान्झिट आणि इंटरचेंज हब म्हणून विकसित करण्याचा रेल्वे प्रशासनाचा मानस आहे.
प्रवाशांच्या सोयीसाठी या टर्मिनलमध्ये अत्याधुनिक सुविधा उपलब्ध करून देण्यात येणार आहेत. प्रत्येकी सहा मीटर रुंदीचे दोन पादचारी पूल उभारले जाणार असून प्रत्येक पुलावर एस्केलेटर आणि लिफ्टची सुविधा देण्यात येणार आहे. यामुळे ज्येष्ठ नागरिक, दिव्यांग तसेच सामानासह प्रवास करणाऱ्या प्रवाशांना मोठा दिलासा मिळणार आहे. याशिवाय, मल्टी-मोडल इंटिग्रेशन योजनेअंतर्गत जोगेश्वरी टर्मिनलला मेट्रो मार्ग ६ आणि मेट्रो मार्ग ७एशी जोडण्याचे नियोजन करण्यात आले आहे. त्यामुळे रेल्वे आणि मेट्रो यांच्यात सहज प्रवास करता येणार असून प्रवाशांचा वेळ वाचण्यास मदत होईल. रेल्वेमधून उतरून थेट मेट्रो सेवेत प्रवेश करण्याची सुविधा उपलब्ध झाल्याने मुंबईतील सार्वजनिक वाहतूक व्यवस्था अधिक एकात्मिक आणि सुलभ होणार आहे. जोगेश्वरी हे पश्चिम रेल्वेचे मुंबईतील चौथे प्रमुख टर्मिनल ठरणार असून सध्या कार्यरत असलेल्या दादर, मुंबई सेंट्रल आणि वांद्रे टर्मिनलवरील प्रवासी भार कमी करण्यास त्याचा मोठा हातभार लागणार आहे. लांब पल्ल्याच्या गाड्यांचे व्यवस्थापन अधिक प्रभावीपणे करता येणे, प्रवाशांची गर्दी कमी करणे आणि वाहतूक नियोजनात सुधारणा घडवून आणणे या दृष्टीने हा प्रकल्प अत्यंत महत्त्वाचा मानला जात आहे. त्यामुळे भविष्यात लाखो मुंबईकर आणि उपनगरातील प्रवाशांना अधिक सोयीस्कर, जलद आणि सुसज्ज रेल्वे सेवा उपलब्ध होण्याचा मार्ग मोकळा होणार आहे.
