मुंबई : राज्य शासनाच्या ‘मुख्यमंत्री माझी लाडकी बहीण’ योजनेच्या लाभार्थी महिलांसाठी दिलासादायक बातमी समोर आली आहे. गेल्या काही दिवसांपासून मे महिन्याच्या हप्त्याची प्रतीक्षा करणाऱ्या राज्यभरातील पात्र महिलांच्या बँक खात्यांमध्ये १५ जूनच्या संध्याकाळपासून सन्मान निधी जमा होण्यास सुरुवात झाली आहे. यापूर्वी शासनाने मार्च आणि एप्रिल या दोन्ही महिन्यांचा निधी एकत्रितपणे लाभार्थ्यांच्या खात्यात वर्ग केला होता. त्यानंतर आता मे महिन्याचा हप्ता थेट लाभ हस्तांतरण (डीबीटी) प्रक्रियेद्वारे टप्प्याटप्प्याने वितरित करण्यात येत आहे. मे महिन्याचा निधी वितरित करण्यासाठी १० जून रोजी ३४४ कोटी रुपयांचा निधी महिला व बालविकास विभागाकडे वर्ग करण्यास मंजुरी देण्यात आली होती. त्यानुसार निधी वितरणाची प्रक्रिया सुरू झाली असून अनेक महिलांच्या खात्यांमध्ये रक्कम जमा होण्यास सुरुवात झाली आहे. मात्र तांत्रिक अडचणी, सर्व्हरवरील ताण किंवा बँकिंग प्रक्रियेतील विलंबामुळे अनेक लाभार्थ्यांना रक्कम जमा झाल्याचा एसएमएस अद्याप प्राप्त झालेला नाही. त्यामुळे अनेक महिलांमध्ये संभ्रमाचे वातावरण निर्माण झाले आहे. प्रशासनाने याबाबत स्पष्ट केले असून, केवळ एसएमएस न मिळाल्यामुळे घाबरून जाण्याचे कारण नसल्याचे सांगितले आहे. लाभार्थ्यांनी आपल्या बँकेच्या अधिकृत मोबाईल अॅपवरून खाते तपासावे किंवा थेट बँक शाखेत जाऊन पासबुक अपडेट करून खात्यात रक्कम जमा झाली आहे की नाही याची खात्री करून घ्यावी, असे आवाहन करण्यात आले आहे. पासबुक किंवा बँक स्टेटमेंटच्या माध्यमातून निधी जमा झाल्याची अचूक माहिती मिळू शकते, असे प्रशासनाने स्पष्ट केले आहे.
दरम्यान, या महत्त्वाकांक्षी योजनेच्या लाभार्थी निवडीदरम्यान मोठ्या प्रमाणावर अर्जांची छाननी करण्यात आली असून अनेक महिलांचे अर्ज अपात्र ठरले आहेत. शासनाने दिलेल्या माहितीनुसार, राज्यभरातून या योजनेसाठी सुमारे अडीच कोटी महिलांनी अर्ज केले होते. गेल्या दीड वर्षांपासून अर्जांची सखोल पडताळणी आणि तपासणी सुरू होती. शासनाने ३० एप्रिल ही अंतिम मुदत निश्चित करून पात्र लाभार्थ्यांची अंतिम यादी तयार केली. या प्रक्रियेनंतर राज्यातील सुमारे १ कोटी ७७ लाख महिला पात्र ठरल्या आहेत. मात्र विविध निकषांची पूर्तता न झाल्याने जवळपास ७० लाख महिलांचे अर्ज अपात्र घोषित करण्यात आले. अपात्रतेमागील प्रमुख कारणांमध्ये शासनाने निश्चित केलेल्या मर्यादेपेक्षा अधिक वार्षिक उत्पन्न, ई-केवायसी प्रक्रियेतील त्रुटी, अपूर्ण किंवा चुकीची कागदपत्रे, दुबार अर्ज तसेच आधार कार्ड आणि बँक खाते लिंकिंगमधील अडचणी यांचा समावेश आहे. ग्रामीण भागातील इंटरनेट समस्यांमुळे अनेक महिलांना ई-केवायसी प्रक्रिया वेळेत पूर्ण करता आली नाही. तसेच मोबाईल क्रमांक बदलणे, आधार क्रमांकाची चुकीची नोंद किंवा बँक खात्याशी आधार लिंक नसणे यामुळेही अनेक अर्ज बाद झाले. शासनाने वारंवार मुदतवाढ देऊनही काही अर्जदार आवश्यक निकष पूर्ण करू शकले नाहीत. त्यामुळे लाभार्थी महिलांनी आपल्या कागदपत्रांची माहिती आणि बँक खात्याशी संबंधित तपशील अद्ययावत ठेवावेत, असे आवाहन करण्यात आले आहे. मे महिन्याचा हप्ता टप्प्याटप्प्याने जमा होत असल्याने पात्र महिलांनी घाई न करता आपल्या खात्याची पडताळणी करावी, असेही प्रशासनाने स्पष्ट केले आहे.
